• Jasper

doorbreek rolpatronen, verleng het partnerverlof


Binnen een paar weken word ik vader. Daarom besloot ik me te verdiepen in de verschillende soorten verlof die voor ouders wettelijk geregeld zijn, zodat ze hun werk goed kunnen combineren met de zorg voor hun kleintjes.

In Nederland bestaan er drie soorten verlof als je een kindje krijgt:

  • De moeder heeft recht op minimaal 16 weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. Deze neemt ze op net voor en na de bevalling. Tijdens deze 16 weken wordt het salaris van de moeder volledig doorbetaald. (1)

  • Beide ouders kunnen gebruik maken van het ouderschapsverlof. Tijdens het ouderschapsverlof ga je iets minder werken zodat je meer quality time met je kleintje kan doorbrengen. Dit verlof kan je opnemen totdat je kind 8 jaar wordt. Voor de uren waarin je ouderschapsverlof opneemt, ontvang je geen salaris. De maximale duur van het ouderschapsverlof is 26 keer het aantal uren die je per week werkt. (2)

  • Ten slotte is er nog het partnerverlof. De partner krijgt sinds dit jaar 5 dagen vrij na de geboorte van het kind (dit was 2 dagen). Het verlof wordt volledig betaald door de werkgever. Vanaf 2020 mag je bovenop deze 5 dagen ook nog eens 5 weken vrij nemen in ruil voor 70% van je salaris, uitgekeerd door de UWV. (3)


Tijdens mijn zoektocht kwam ik er al snel achter dat het beleid voor nieuwe ouders heel erg kan variëren per land. Het OECD heeft een overzicht gemaakt van de verschillende “parental leave” systemen in Europese en OECD landen in 2016. Om goed te kunnen vergelijken kijken ze niet alleen naar het aantal weken dat je vrij krijgt, maar ook naar het percentage van je salaris dat daarbij uitbetaald wordt. 2 weken vrij in ruil voor 50% van je salaris heeft bijvoorbeeld een “full-rate equivalent” van 1 week. Dit leidt tot een paar interessante verschillen:

  • Nederland lijkt met haar 16 weken betaald verlof voor moeders vrijgeviger dan haar zuiderburen, waar ze het met 3 weken minder moeten stellen (32,3 weken in ruil voor een uitbetaling van 46.4%). Nederland ligt echter onder het OECD gemiddelde (18 weken). Het verschil met onze oosterburen is nog groter: in Duitsland krijgen moeders meer dan 42 weken. Hongarije spant de kroon met bijna 72 weken betaald zwangerschapsverlof.

  • Betaald verlof voor vaders of de ‘andere ouder’ is over het algemeen veel korter dan dat voor de moeders, met een gemiddelde van 8 weken (full-rate equivalent: 4 weken). Nederland loopt op dit moment nog achter maar zal vanaf 2020 het OECD gemiddelde van 2016 inhalen met een full-rate equivalent van 4,5 weken. België en Duitsland deden het in 2016 reeds beter dan dat gemiddelde, met respectievelijk een full-rate equivalent van 5 en 6 weken. Japan is de koploper qua partnerverlof met 52 weken in ruil voor 58% van het salaris (full-rate equivalent: 30 weken). Binnen Europa doen de Scandinavische landen het goed.

Een andere manier om een vergelijking te maken tussen de verschillende landen is door te kijken naar de overheidsuitgaven op ouderschapsverlof. Op basis van data van 2013 staat Nederland helemaal achteraan onder alle OECD landen, alleen nog gevolgd door Turkije. De Scandinavische en Oost-Europese landen scoren het hoogste. (4)


In de afgelopen jaren is er aardig wat onderzoek gedaan naar de effecten van (de lengte van) een bevallingsverlof op de gezondheid van het kind. Moeders die werken tijdens het eerste jaar van het kind leken de cognitieve scores van het kind negatief te beïnvloeden en er was een associatie met een stijging in gedragsproblemen. Hoe langer het verlof, hoe beter dus, zo lijkt het. Helaas plakt er ook een nadeel aan het recht op meerdere maanden verlof: als moeders een lange tijd afwezig zijn kan dat hun carrière negatief beïnvloeden (5). Om die reden gaan er steeds meer stemmen op om ook de partner langer verlof op te laten nemen. De hoop is dat hierdoor de rolpatronen veranderen (6). Momenteel zijn het vooral de Nederlandse vrouwen die na de geboorte minder gaan werken, maar waarom zou dit zo ongelijk verdeeld moeten zijn? Henk Hanssen illustreert hoe onze opvattingen over moeder- en vaderliefde bepaald worden door de economische, culturele en politieke staat van de samenleving, in de vorm van de zorgvaders van de Aka-pygmeeën. De Aka-pygmeeën zijn een stam van jagers-verzamelaars in het regenwoud van Congo. De vaders dragen de baby dag-in dag-uit in een draagzak en geven het alleen af als het aan de borst moet worden gelegd (7).


Conclusie: de recente uitbreiding van het partnerverlof in 2019 (van 2 naar 5 dagen) lijkt onvoldoende. Partners die direct na de geboorte van hun kind verlof opnemen zijn later meer betrokken bij de opvoeding. Ook moeders profiteren van de aanwezigheid van de partner, die haar kan steunen bij haar herstel en de verzorging van de baby. Het lijkt me daarnaast ook gewoon heel erg tof als je samen die eerste momenten met je baby kan meemaken. Het NRC vat de slimme investering goed samen: “Gezonde kinderen met gezonde ouders drukken minder op onderwijs, gezondheidszorg en sociale voorzieningen. Het vergroot de economische productiviteit en vermindert ziekteverzuim. Het helpt moeders door het glazen plafond te breken. Met extra economische groei tot gevolg.” (6)


Toch lijkt niet elke Nederlandse partij overtuigd. Tijdens de verkiezingen van 2017 wilden de VVD, PVV en SGP geen uitbreiding van het partnerverlof (8). Minister Koolmees van D66, een partij die tijdens de verkiezingen stond voor 12 weken betaald partnerverlof in ruil voor 70 procent van het loon, verbaasde ook door in januari tegen een verhoging van het Europees partnerverlof naar 10 dagen te stemmen. Hij vindt dat de lidstaten de duur zelf moeten kunnen regelen. Zijn tegenstem was tevergeefs, het Europees Parlement bereikte een akkoord met de lidstaten: partners moeten ten minste 10 dagen kraamverlof kunnen opnemen als hun partner is bevallen. Wordt vervolgd...


Bronnen:

1. Rijksoverheid. (2019). Zwangerschapsverlof en bevallingsverlof. Retrieved from: https://bit.ly/1NFJ0eo.

2. Rijksoverheid. (2019). Ouderschapsverlof. Retrieved from: https://bit.ly/2i4veVP.

3. Rijksoverheid. (2019). Geboorteverlof en partnerverlof. Retrieved from: https://bit.ly/2Ek5Zva.

4. OECD. (2017). PF2.1: Key characteristics of parental leave systems. Retrieved from: https://bit.ly/2q5RVvB.

5. Ruhm, C.J. (2017). The Effects of Parental Employment and Parental Leave on Child Health and Development. Encyclopedia on Early Childhood Development.

6. Dohmen, A. (2018). Vijf vragen over het nieuwe partnerverlof. NRC. Retrieved from: https://bit.ly/2TXJ3ai.

7. Hanssen, H. (2018). Babymanagement voor mannen: praktisch handboek voor vaders, Henk Hanssen. Nederland: IkVaderBoeken.

8. Berger, L. (2017). Welke partij gaat eindelijk zorgen voor vaderschapsverlof? De Correspondent. Retrieved from : https://bit.ly/2SgIhUk.

9. Geels, M. (2019). Akkoord in Brussel: vaders recht op 10 dagen kraamverlof. NRC. Retrieved from: https://bit.ly/2BJgp5H.




schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang €2 korting bij je eerstvolgende bestelling in onze webshop

volg ons op social media

  • Facebook - Black Circle
  • Instagram - Black Circle

© 2019 pure baby foods | privacy verklaring | cookiebeleid | Amsterdam, Nederland